Episode Transcript
[00:00:01] Speaker A: Słuchasz Radia XON. Radio XON. Radio pełne pasji.
[00:00:22] Speaker B: Witam Was, drodzy słuchacze, na antenie Radia Xon, czyli karkonoskiego sejmiku osób niepełnosprawnych. Jak zapewne wiecie z zapowiedzi radiowych, Radio Xon jest rozgłośnią pełną pasji. I ja mam taką pasję, z którą chciałem się z Wami podzielić. Nazywam się Jerzy Dworak, jestem adwokatem, niedługo będę na emeryturze, ale interesuję się od wielu, wielu lat motoryzacją.
Jestem osobą z niepełnosprawnością wzroku, co jednak wcale nie przeszkadza mi, żeby zajmować się motoryzacją, tak jak powiedziałem, od kilkudziesięciu lat. Niektórzy z Was pewnie zapytają, po co nam ta informacja czy wiedza na tematy motoryzacyjne, kiedy mamy jakieś inne problemy w życiu. Ale popatrzcie, przez setki, setki lat ludzie się przemieszczali po kontynentach, po krajach, po świecie i kiedyś wykorzystywali do tego konie,
[00:01:16] Speaker C: wozy, bryczki, ale teraz, od 120 lat,
[00:01:19] Speaker B: poruszają się, jak niektórzy twierdzą, cudem techniki, samochodem. Wy też pewnie macie albo ktoś w rodzinie ma samochód i pewnie byście się paru ciekawych informacji chcieli dowiedzieć.
[00:01:31] Speaker C: Jeśli będę w stanie zainteresować Was moją
[00:01:34] Speaker B: pasją, choćby w niewielkim zakresie, to będę się bardzo cieszył. Zastanawiałem się, jak nazwać mój cykl programów i bardzo spodobała mi się nazwa, którą podsunął mi tutaj nasz prezes pod tytułem Jazda. Bo w końcu samochód służy do jeżdżenia. Przedmiot, który nie jest wykorzystywany nic nie znaczy, a więc samochód, który stoi w garażu na parkingu nie ma swoich walorów, takich jakie powinien mieć. Dlatego, nie wiem czy wam się spodobało, ale mnie bardzo, nazwijmy ten magazyn jazda.
[00:02:05] Speaker C: Zastanawiałem się, co zrobić, jak was zainteresować,
[00:02:09] Speaker B: żebyście słuchali naszego radia w internecie.
[00:02:11] Speaker C: I wiecie co? Wpadłem na pomysł taki, który kiedyś stosował reżyser Alfred Hitchcock. On już nie żyje, ale jego pełne
[00:02:20] Speaker B: złote myśli pozostały do dzisiaj.
[00:02:22] Speaker C: On swoje filmy zaczynał od trzęsienia ziemi, a potem akcja tylko narastała.
Więc wpadłem na pomysł, żeby na początek porozmawiać z wami na temat napędów alternatywnych.
Co to jest napęd alternatywny?
No, literowo rzecz ujmując, jest to jakby napęd inny, odmienny albo drugi niż ten, który znacie.
[00:02:48] Speaker B: Zapewne nawet nasze przemiłe słuchaczki wiedzą, że
[00:02:51] Speaker C: samochód to nie tylko karoseria, ale przede wszystkim silnik. Do tej pory silniki jakie były nam znane to były silniki spalinowe, czasem zasilane gazem. Teraz od pewnego czasu jest moda i nie tylko na napędy alternatywne, a więc inne odmienne od silników tradycyjnych. Zapytacie, co to są napędy alternatywne? Otóż na dzień dzisiejszy możemy wyróżnić napędy hybrydowe w kilku odmianach, o których Wam powiem później, napęd elektryczny, coraz bardziej modny, a także napęd wodorowy, jako specyficzna ciekawostka, ale jak powiem Wam w innym odcinku, coraz bardziej wchodzący do świata motoryzacji.
Przejdźmy zatem do hybrydy. Zapewne panie pomyślą sobie, o ja wiem, hybryda to takie coś, co ja mam u kosmetyczki na paznokciach.
Oczywiście, panowie też powiedzą, że ja znam, wiem co to jest hybryda, bo słyszałem, że mogą być wojny hybrydowe, takie jakie
[00:03:57] Speaker B: Putin zaproponował, albo właściwie narzucił Ukrainie, zabierając
[00:04:02] Speaker C: Krym i wschodnią część ich państwa. Mogą być wybory hybrydowe, które jak wiecie
[00:04:07] Speaker B: mogły dojść do skutku niedawno, czyli mieszane
[00:04:10] Speaker C: częściowo osobiste, częściowo przez internet, a częściowo przez korespondencję pocztową. Teraz mówi się też o nauczaniu hybrydowym. czyli część dzieci chodzi do szkoły, część uczy się przez internet, albo parę godzin w szkole i parę godzin internet. Już zapewne zaczynacie rozumieć, co to znaczy hybrydowy napęd. Jest to napęd mieszany. wynikający z połączenia pracy silnika spalinowego, obojętnie czy napędzanego benzyną czy olejem napędowym, z silnikiem elektrycznym. Ktoś pomyśli, a po co nam takie napędy hybrydowe? Wiecie, motoryzacja trwa już 120 lat.
I przez blisko 100 lat, właściwie z pewnymi wyjątkami, o którym powiem za chwilę, nikt się nie zastanawiał nad innym napędem niż silnik spalinowy, bo nie było takiej potrzeby. Kto się jeszcze niedawno zastanawiał, czy samochód pali 5, 10, 15 czy 30 litrów paliwa na 100 kilometrów? Albo kto kiedyś myślał, co też ten nasz samochód wyrzuca z rury wydechowej za sobą po spaleniu paliwa? Nikogo to nie obchodziło. Teraz, od ponad 20 lat, kiedy zaczęły się na świecie kryzysy paliwowe, problemy z wydobywaniem ropy naftowej, ludzie zaczęli się zastanawiać, czy też nie opłaci mi się mieć samochód, który pali mniej. Dlaczego mam płacić na stacji benzynowej 300-400 zł za zatankowanie zbiornika, kiedy mogę zapłacić 200 zł? To zaczęły być ważne problemy. Do tego też od ponad 20 lat ludzie zaczęli dbać o środowisko.
Zatem ważne się stało, czy samochody wyrzucają z siebie po spaleniu paliwa trujące związki, jak tlenki ołowiu i inne, Teraz jest to bardzo modne.
Zaczynamy dbać o naszą błękitną planetę.
Zatem pomyślcie sobie, że konstruktorzy pod koniec XX wieku zaczęli się bardzo poważnie zastanawiać nad wykorzystaniem do napędzania samochodów systemów mieszanych. Nie od razu nazwano je hybrydowe, ale ktoś to tak sprytnie wymyślił, żeby nie mówić napędy mieszane, po prostu wymyślono hybrydę. Pierwsze hybrydy, jak być może słyszeliście, powstały pod koniec XX wieku i zostały skonstruowane przez firmę Toyota.
Ale czy to jest do końca prawda? Otóż wyobraźcie sobie, że nie. Już w 1896 roku konstruktor samochodowy Ferdynand Porsche, oczywiście Niemiec, bo jak zwykle Niemcy w technice są przodujący, po skonstruowaniu pierwszych samochodów Już się wtedy zaczął zastanawiać nad napędem mieszanym, spalinowo-elektrycznym. A wiecie kto go do tego natknął? Otóż amerykański wynalazca Thomas Edison, który zelektryfikował świat i wymyślił żarówkę. Ferdynand Porsche pomyślał, że można by również prąd wykorzystać do napędzania samochodów. Już ponad 124 lata temu.
Niestety nie było wówczas technologii. Nie umiano tak połączyć silniki spalinowe z silnikami elektrycznymi.
żeby one pracowały razem.
I pomysł ten został zarzucony.
[00:07:47] Speaker B: Na marginesie Wam powiem, że Ferdynand Porsche
[00:07:49] Speaker C: nie wsławił się za dobrze w późniejszych latach, gdyż on, a później jego następcy, konstruowali pojazdy wojskowe zarówno wykorzystywane w I, jak i w II wojnie światowej przez imperializm niemiecki.
Dopiero po drugiej wojnie światowej firma Porsche chciała niejako odkupić swoje winy i zaczęła konstruować doskonałe, sportowe, bardzo drogie, ale też bardzo niekomfortowe samochody, które możecie kupić nawet dzisiaj we Wrocławiu, ale to trzeba być milionerem.
[00:08:24] Speaker B: Wróćmy do napędu hybrydowego.
[00:08:27] Speaker C: Czy to prawda tak do końca, że pierwszym konstruktorem była firma Toyota? Otóż nie. W 1989 roku pierwsza konstrukcja hybrydowa powstała oczywiście w firmie znowu niemieckiej Audi i ona już była bliższa pełnej realizacji.
ale też nie było jeszcze właściwej technologii
[00:08:49] Speaker B: i konstruktorzy Audi zarzucili ten pomysł.
[00:08:52] Speaker C: Dopiero około 10 lat później firma Toyota, japońska, na bazie nowoczesnych technologii, bo wiecie, że Japończycy zaczęli pod koniec XX wieku przodować w elektronice i w działach pokrętnych, wykombinowała połączenie silnika spalinowego z silnikiem elektrycznym. I tak powstała pierwsza prawdziwa Toyota Prius o napędzie hybrydowym.
Miała ona silnik spalinowy o pojemności 1,8 litra i niewielki kilkudziesięciokonny silnik spalinowy. Och, jakież to były naigrawania się świata motoryzacji z tego pierwszego samochodu.
Ja doskonale to pamiętam, jak prasa motoryzacyjna pisała, że nie dość, że ten samochód Toyota Plus jest brzydki, bo mówiąc między nami był naprawdę nieciekawy, jak się męczy silnik spalinowy we współpracy z silnikiem elektrycznym i właściwie efekt końcowy jest bardzo średni.
Oczywiście, jak się domyślacie, w dużym zakresie artykuły i wypowiedzi te powstawały pod naciskiem dotychczasowych firm motoryzacyjnych, które nie miały technologii hybrydowych. Oni się po prostu przestraszyli. że stracą swój monopol na produkcję napędów. To prawda, że ta pierwsza Toyota Prius nie była doskonałą konstrukcją, ale jak wam powiem, że był to okres królowania w Polsce Poloneza, który palił 12-15 litrów na 100 kilometrów benzyny, to ta Toyota, pierwsza hybryda, paliła w granicach 6 litrów i miała bardzo podobne osiągi. Japończycy zatem postanowili pracować w dalszym ciągu nad rozwojem tej konstrukcji hybrydowej.
Przez wiele, wiele lat żadna inna firma na świecie nie próbowała robić to co oni, gdyż uważano, że ta hybryda szybciutko zniknie jako nikomu niepotrzebny pomysł szalonej firmy Toyota. Jak wiecie, Tak się nie stało. Japończycy poprawiając swoją konstrukcję, robili Toyota Prius drugiej generacji, trzeciej, a teraz mamy czwartą generację, a jak się dowiedziałem, już pracują nad piątą generacją Toyota Prius.
Inne firmy zorientowały się, że to jest ta właściwa droga. Ekolodzy coraz bardziej dopominali się o ochronę środowiska. Użytkownicy samochodów coraz bardziej dopominali się o samochody, które palą jak najmniej, żeby nie płacić takich rachunków na stacjach benzynowych. Toteż napędy hybrydowe na początku XXI wieku zaczęły być coraz bardziej popularne.
Dzisiaj Kiedy prześledzimy innych konstruktorów, to już prawie każda firma ma jakiś napęd hybrydowy.
Pewnie zapytacie, czy napęd hybridowy to tylko mniejsze spalanie paliwa i zdecydowane mniejsze wyrzucanie toksycznych związków do powietrza. Owszem, to jest prawda.
Powiem Wam dla przykładu, że średniej klasy samochód spalinowy mający dzisiejsze, nowoczesne silniki i tak pali w granicach 80 litrów na 100 kilometrów. Natomiast samochód hybrydowy podobnej klasy, podobnej wielkości pali już tylko około 5 litrów.
No różnica jest tak wielka, że nie wymaga żadnego komentarza.
Także w zakresie wyrzucania toksyn w powietrze ów średni klasy samochód spalinowy wyrzuca na każdy kilometr około 180 mg toksycznych związków. A samochód hybrydowy w dzisiejszych czasach potrafi zdejść poniżej 100 w granicach 80 kilku mg na Jest to bardzo znaczna różnica, znakomicie wpływająca na ochronę środowiska. Pewnie powiecie, że samochód hybrydowy jest tak skomplikowany, że jest bardzo drogi i pewnie się będzie psuł. Jeżeli co do pierwszego zagadnienia jest to trochę prawda, bo samochody hybrydowe kosztują więcej, później wam powiem o ile i czy naprawdę więcej, ale jednak technicznie Wbrew pozorom są to konstrukcje prostsze niż współczesne silniki spalinowe, zwłaszcza diesla. Otóż aktualnie konstruowane diesle są niezmiernie skomplikowane, zaopatrzone w turbosprężarki, i one się dość często psują.
Natomiast napędy hybrydowe skonstruowane są w ten sposób, że wykorzystywany jest nowoczesny, ale prosty silnik benzynowy, tak zwany wolno ssący, najczęściej bez turbo doładowania i do tego dochodzi prosty, nieskomplikowany, całkowicie bezawaryjny silnik elektryczny. Zatem procent awaryjności samochodów wyposażonych w napęd hybrydowy jest zdecydowanie mniejszy od samochodów z napędem tradycyjnym. A jak jeszcze Wam powiem, że samochody hybrydowe nie mają wielu urządzeń skomplikowanych, takich jak turbosprężarka, koło dwumasowe, alternator, skomplikowany rozrusznik, to sami zauważycie, że w samochodzie hybrydowym praktycznie nie ma się co psuć. W stacjach obsługi W każdym roku, który wymaga przeglądu za obsługę samochodu hybrydowego zapłacimy mniej niż za obsługę samochodu spalinowego. Sami zatem widzicie, że nastała era samochodów hybrydowych. Zastanówcie się troszkę nad tym słuchając przyjemnej muzyki, a ja w dalszej kolejności opowiem Wam o rodzajach napędów hybrydowych i jakie są ich wady i zalety. Życzę Wam miłych rozmyślań, miłych zakupów i
[00:15:14] Speaker B: doskonałych wrażeń z poruszania się samochodem o napędzie hybrydowym. Dziękuję, Jerzy Dworak.
[00:15:31] Speaker A: Jazda. Magazyn motoryzacyjny.
Słuchasz radia XON. Radio XON. Radio pełne pasji.
