Episode Transcript
[00:00:01] Speaker A: Słuchasz Radia XON.
Radio XON. Radio pełne pasji.
[00:00:09] Speaker B: Jazda.
[00:00:14] Speaker A: Magazyn motoryzacyjny.
[00:00:23] Speaker B: Witam drodzy słuchacze w kolejnej naszej audycji motoryzacyjnej. Zastanawiałem się nad dzisiejszym tematem i postanowiłem porozmawiać z Wami na temat chyba dosyć istotny, bo KULTURA JAZDY. Przyszło mi to do głowy, ponieważ jak pewnie wielu z Was usłyszałem wczoraj, że zapadł wyrok w sprawie tak zwanego FROGA. To jest pseudonim takiego człowieka, mężczyzny, który całkowicie lekceważył wszelkie zasady ruchu drogowego, m.in.
na drodze szybkiego ruchu pod Kielcami przez długi czas jeździł ponad 230 na godzinę spychając różnych innych użytkowników drogi na pobocza. To samo próbował robić pod Warszawą. No wreszcie po chyba pięciu latach procesu zapadł wyrok, dostał dwa i pół roku pozbawienia wolności bezwzględnego.
Natknęło mnie to do porozmawiania z wami na temat kultury jazdy. Kultury mamy różne. Wydaje się niekiedy, że kultura jest jedna. Otóż nie. Jest np. kultura jedzenia, jest kultura zachowania się na stadionach. Ostatnio można powiedzieć, że kultura zachowania się np. na Krupówkach w Zakopanem, albo na tzw. Monciaku w Sopocie, albo na Deptaku naszym w Karpaczu, ewentualnie w Szklarskiej Porębie. Są zatem przepisy i są też zasady wynikające z takiej tzw. kultury. Czy kultura jazdy samochodem oznacza stosowanie się do przepisów? Wydawałoby się, że tak, ale to nie jest do końca prawda, ponieważ można jeździć samochodem zgodnie z przepisami, ale w niektórych sytuacjach tzw. kultury jazdy nie zachowywać. I odwrotnie, można być kierowcą niezwykle kulturalnym w swoim sposobie jeżdżenia, a czasami nam się zdarzy jakieś przekroczenie przepisów, pojedziemy troszkę za szybko w trenie zabudowanym, albo za szybko na autostradzie, albo zdarzy nam się zaparkować w niecałkiem dozwolonym miejscu, bo się bardzo śpieszymy. Jest taki temat jak sposób jazdy i kultura jazdy Polaków w kraju i za granicą. Starsi z was pewnie pamiętają, jak powstały możliwości jeżdżenia za granicę, zwłaszcza do krajów zachodnich. Polacy, którzy byli kawalerzystami na naszych polskich drogach, a więc łamali przepisy i jeździli niekulturalnie, nagle za granicą stawali się prawie że potulnymi barankami. Stosowali wszelkie przepisy, przepuszczali pieszych, nie parkowali w miejscach niedozwolonych itd.
Odpowiedź była prosta. Po pierwsze, za granicą nie czujemy się u siebie, a po drugie, odpowiedzialność mandatowa czy karna za granicą zawsze była wielokrotnie wyższa niż w Polsce i to sprawiało, że nagle jeździliśmy za granicą inaczej. Wystarczyło przekroczyć granicę powrotną w Wzgorzelcu czy w Jędrzychowicach i znowuż duch kawaleryjski. To się trochę zmienia, ponieważ ta różnica pomiędzy odpowiedzialnością w kraju za granicą jeszcze jest duża, ale nie tak wysoka jak kiedyś, ale wydaje się, że odpowiedzialność wobec przepisów w Polsce jednak jest dosyć lekceważona i jeśli nawet stosujemy przepisy lub staramy się je stosować, to z kulturą jazdy jeszcze ciągle u nas jest bardzo kiepsko. Wystarczy przyjrzeć się nowemu przepisowi, czyli przepuszczania pieszych na tzw. pasach. Kiedyś było ustalone, że pieszy tego pierwszeństwa bezwzględnego nie ma, ale zależało od kultury jazdy. Czy jeśli pieszy stoi na krawężniku i manifestuje, że chce przejść, to się zatrzymamy i go przepuścimy, czy też niech sobie stoi, aż wszyscy samochodziarze przejadą, wtedy on sobie przejdzie. No tak niestety było. Wystarczyło pojechać do Gerlitz, gdzie się wszyscy zatrzymywali i przepuszczali, a w Zgorzelcu już nie. Teraz przepisy się zmieniły. Pierwszy ma pierwszeństwo na patach, ale muszę wam powiedzieć z własnego doświadczenia, bo dużo spaceruję po parkach cieplickich, a między jednym parkiem a drugim jest takie dosyć istotne przejście dla pieszych, Oj, mimo nowego przepisu jeszcze dosyć często się zdarza, że kierowcy nas z pieszych nie przepuszczają. Tak sobie pomyślałem, gdyby tak tutaj ustawić monitoring i to wszystko nagrywać i tak po 500 złotych, może by ta kultura jazdy była lepsza. W dużych miastach bywa różnie. W zależności od regionu Polacy jeżdżą troszkę mniej kulturalnie albo troszkę bardziej kulturalnie. Muszę niestety powiedzieć, że na przykład w naszym Wrocławiu tą kulturą jazdy jest nie za bardzo. Lepiej jest o dziwo w Warszawie, gdzie ruch jest bardzo szybki, bardzo duży, ale tam gdzie na przykład należy przepuścić pieszego, to jednak to robią. Osobny problem to jest parkowanie. Z jednej strony kierowcy powiedzą tak, no gdzie my mamy biedaki parkować, jak samochodów jest coraz to więcej. Ostatnio słyszałem, że w Polsce wszelkich pojazdów jest, słuchajcie, 21 milionów na 38 milionów mieszkańców, w tym niemowlaki i starcy. No to jest ogrom samochodów i gdzieś te samochody muszą parkować, a więc nie ma gdzie parkować. A czasami trzeba podjechać do urzędu, coś załatwić, do sklepu. No ze sklepami jeszcze nie jest tak źle, bo owe wielkopowierzchniowe sklepy to bardzo jednak dbają o parkingi. No ale takie małe sklepy, do których czasami rzeczywiście lubimy podejść, znamy sprzedawcę, znamy towar, wiemy skąd pochodzi, no nie ma gdzie zaparkować, nie ma się gdzie zatrzymać. No ale jednak trzeba o tym pamiętać, że chodnik na przykład jest dla pieszych, a nie dla parkowania przez samochód. Czasami jak chodzę po Jelenigórze i nie tylko, no to się łapie za głowę, jak niefrasobliwie, jak właśnie niekulturalnie, bez tej kultury jazdy, bo parkowanie jest także kulturą jazdy. Ludzie parkują na zasadzie, abym ja się tylko zmieścił, ja sobie zaparkuję, a reszta mnie nie obchodzi. Dzisiaj powinniśmy pamiętać, że na krótkich uliczkach dojazdowych, jeżeli jest miejsce do parkowania, to zróbmy to tak, przytulmy się w cudzysłowie do samochodu przed nami lub za nami, albo takie miejsce zajmijmy, żeby jeszcze się ktoś zmieścił. Albo żebyśmy nie utrudniali przejścia dla pieszych. Pamiętajcie, że chodnik powinien mieć co najmniej 1,5 metra szerokości, żeby pieszy mógł przejść. Innym elementem kultury jazdy to jest tzw. pchanie się na trzeciego. W Polsce mamy coraz więcej dróg ekspresowych, także autostrad, no ale jednak zdecydowana większość ruchu odbywa się na drogach jednopasmowych. Ci, którzy jeżdżą dość często z Jeleniej Góry do Wrocławia i muszą pokonać odcinek z Jeleniej Góry przez Bolków z Trzegom do autostrady, no to widzą co się dzieje. Iluż to kierowców, nie wiem czy bardzo im się śpieszy, czy jakieś zawody sobie urządzają, pchają się na tzw. trzeciego. Mamy teren górski, drogi są z licznymi zakrętami, czasem zalesione, nie ma zbyt dobrej widoczności, niekiedy nawierzchnie są śliskie. Nie pcha się na trzeciego, bo te trzy minuty chce być szybciej we Wrocławiu. Ileż to jest zagrożeń, ileż nerwów nas to kosztuje, bo przecież ci, którzy jadą prawidłowo są lub mogą być Bogu Ducha winni. A zdarzy się wypadek dlatego, że ktoś się po prostu pchał na trzeciego. Należałoby o tym pamiętać i coś z tym rzeczywiście zrobić, ale musimy przede wszystkim pomyśleć, W naszych głowach musi coś się stać, żebyśmy nagle pamiętali, że nie tylko przepisy, ale właśnie ta kultura jazdy, a więc przepuszczanie pieszych, prawidłowe parkowanie, nie pchanie się na trzeciego, stosowanie prawa pierwszeństwa. Tutaj muszę wam powiedzieć, że niedawno weszły nowe przepisy o tak zwanym suwaku, czyli jazda na suwak, jak nie wiecie co to jest, to zaraz powiem, oraz tworzenie tak zwanego korytarza życia. Jazda na suwak została wymyślona, ponieważ na drogach ekspresowych czy autostadowych, kiedy dochodzi do korka jakiejś kolizji, jakiegoś zatoru, samochody jadą dwoma lub trzema pasami. I kiedy udrożniony jest tylko jeden pas, to nagle zjeżdżają się auta z kilku pasów. Do tej pory, pewnie macie to w własnym doświadczeniu, ci którzy byli sprytniejsi, bardziej cwani, właśnie mniej kulturalni, to gdzieś tam się przemycili z lewej, z prawej, tu się gdzieś wciśnie i omijam ten zator. A kultura by nakazywała, tak jak jest to na zachodzie, że kiedy kilka pasów zbliża się do zatoru, to powinien ten zator omijać samochód jeden z prawej, drugi z lewej. Tak jak to się dzieje w suwaku, gdzie są ząbki. Raz prawy ząbek, raz lewy ząbek. W ten sposób omijamy zator, nikt nie jest poszkodowany, nie trzeba kombinować, cwaniakować, trzeba się zachowywać na drodze właśnie kulturalnie. Przez pewien czas, kiedy te przepisy weszły, był z tym pewien problem, ale o dziwo ostatnio nie słyszę narzekań ze strony odpowiednich służb, żeby ten suwak nie działał, a więc można Można. To samo dotyczy tzw. korytarza życia. Jeżeli zdarzy się na drodze ekspresowej lub autostradowych wypadek i dwa lub trzy pasy stoją, to nie stoimy tak, jak nam się chce, ale ci jadący prawym pasem kierują się do skrajnej prawej krawędzi, a ci, którzy jadą lewym pasem, do skrajnej lewej. Po to, żeby między nimi właśnie był utworzony ten korytarz przejazdowy dla pogotowia, straży pożarnej, policji. Tak zwany korytarz życia. Dlaczego to się tak nazywa? Albowiem, kiedy dochodzi do takiego wypadku i są osoby poszkodowane, to czasami decydują minuty, a nawet sekundy, czy czyjeś życie będzie uratowane, czy też nie, czy ktoś będzie miał daną szansę, żeby służby szybko do niego dotarły. Jeżeli więc pamiętamy o utworzeniu tego korytarza życia, to dajemy szansę tym ludziom, bo przecież być może kiedyś my sami będziemy w podobnej sytuacji. Pamiętajmy o tym i stosujmy się do tego. Innym elementem kultury jazdy jest tak zwane przepuszczanie się na drogach jednocześnie podporządkowanych. Tam gdzie jest droga główna i podporządkowana problemu nie ma, ale jest wiele skrzyżowań, rozwidleń, gdzie spotykają się drogi równorzędne. Nie szalejmy wtedy, popatrzmy, jeżeli ludzie stoją, kilka samochodów i chce się włączyć. Zatrzymajmy się, przepuśćmy, pokażmy ręką proszę bardzo, uśmiechnijmy się, a nie krzyczmy na siebie. To samo zresztą dotyczy drogi głównej i drogi podporządkowanej. W Jeleniej Górze jest kilka takich miejsc, na przykład ulica Wojska Polskiego, która jest główną, a do niej dochodzą różne podporządkowane, jak Słowackiego, Mickiewicza, Nowowiejska i inne. I czasami obserwuję, że na tych drogach podporządkowanych takim ważnym punktem jest wejście ulicy Mickiewicza do Alei Wojska Polskiego. I tam te biedaki na tej Mickiewicza stoją, bo wszyscy, którzy jadą Wojska Polskiego, No są na głównej, jakoś nie przepuszczają. Z wielką przyjemnością niekiedy patrzę, jak sznur samochodów na Wojska Polskiego jedzie i nagle któryś się zatrzyma i pokazuje tym na podporządkowanej. Proszę bardzo, jedźcie, bo widzę, że stoi już tam 5-8 samochodów i będziecie tak stali i stali, a być może za 5 minut czy za 10. Ja też będę w podobnej sytuacji, że będę chciał się wydostać z ulicy podporządkowanej na główną i będę liczył, że ktoś mnie wpuści. Jest taka zasada. Dzisiaj ja wpuszczę kogoś, jutro ktoś wpuści mnie. To są właśnie te elementy kultury jazdy. Na koniec dzisiejszego spotkania chcę wam jeszcze powiedzieć, że od 1 stycznia bieżącego roku, czyli 2021, weszły nowe normy europejskie emisji spalin, tak zwane Euro 6D, które powodują, że producenci nowych samochodów jeszcze bardziej muszą dbać o to, co wylatuje z rury wydechowej. To niestety powoduje, że samochody nowe będą trochę droższe. Zatem jeśli jesteście w przededniu kupna samochodu nowego, to zróbcie to jak najszybciej, na przykład korzystając jeszcze z wyprzedaży roczników 2020, bo już te nowe samochody datowane na 2021 które będą musiały mieć jeszcze więcej urządzeń oczyszczających będą niestety trochę droższe zwłaszcza dotyczy to diesli tymi życzeniami dzisiaj kończę pozdrawiam mówił Jerzy Dworak
[00:13:14] Speaker A: Jazda magazyn motoryzacyjny.
Słuchasz radia XON. Radio XON, radio pełne pasji.
